Hàm IF là hàm điều kiện cơ bản nhất của Excel. Khi có từ hai điều kiện trở lên, cần lồng IF hoặc kết hợp với AND, OR.
1. Cú pháp
=IF(điều kiện, giá trị nếu đúng, giá trị nếu sai)
Ví dụ: =IF(B2>=5,"Đạt","Chưa đạt")
2. IF lồng nhau để xếp loại
Điểm ở B2: từ 9 Xuất sắc, từ 8 Giỏi, từ 6,5 Khá, từ 5 Trung bình, còn lại Yếu.
=IF(B2>=9,"Xuất sắc",IF(B2>=8,"Giỏi",IF(B2>=6.5,"Khá",IF(B2>=5,"Trung bình","Yếu"))))
Nguyên tắc: xét từ ngưỡng cao xuống thấp (hoặc ngược lại), không xét lộn xộn.
3. Kết hợp AND: tất cả điều kiện cùng đúng
Thưởng 1 triệu nếu doanh số từ 100 triệu và không đi trễ:
=IF(AND(C2>=100000000,D2=0),1000000,0)
4. Kết hợp OR: một trong các điều kiện đúng
Cảnh báo nếu quá hạn hoặc vượt hạn mức:
=IF(OR(E2<TODAY(),F2>G2),"Cần xử lý","")
5. Ô trống thì không hiện gì
=IF(B2="","",IF(B2>=5,"Đạt","Chưa đạt"))
6. Hàm IFS
Từ Excel 2019 có hàm IFS gọn hơn:
=IFS(B2>=9,"Xuất sắc",B2>=8,"Giỏi",B2>=6.5,"Khá",B2>=5,"Trung bình",TRUE,"Yếu")
File gửi cho người dùng Excel 2010, 2013, 2016 nên dùng IF lồng để không lỗi.
7. Tính thưởng theo bậc
=C2*IF(C2>=200000000,3%,IF(C2>=100000000,2%,IF(C2>=50000000,1%,0)))
8. Lỗi thường gặp
- Thiếu dấu ngoặc: mỗi IF mở một ngoặc, cuối công thức đóng đủ số ngoặc.
- So chữ không có ngoặc kép: viết
B2="Đạt". - So số với số dạng văn bản: “5” khác 5.
- Viết 5<B2<10: Excel không hiểu, phải dùng
AND(B2>5,B2<10). - Thứ tự ngưỡng sai: xét
B2>=5trước thì mọi điểm từ 5 trở lên đều dừng ở nhánh đầu.
9. Khi nào không nên lồng IF?
Khi có trên 5 đến 6 mức, nên lập bảng ngưỡng riêng và tra bằng INDEX MATCH kiểu gần đúng hoặc LOOKUP; sửa ngưỡng sẽ dễ hơn nhiều.
Không muốn tự lập bảng từ đầu? Thầy Đạt đã làm sẵn file Excel và phần mềm chạy trên trình duyệt, có công thức, cảnh báo, bảng tổng hợp và biểu đồ:
- Tặng file Excel đánh giá KPI nhân viên cuối năm: tự chấm điểm, xếp loại A/B/C/D, in phiếu đánh giá
📗 Xem và nhận file - Tặng file Excel chấm công & tính lương 2026: đi trễ, tăng ca, phiếu lương (thuế TNCN 5 bậc)
📗 Xem và nhận file
Bài viết mang tính hướng dẫn chung. Các con số trong ví dụ chỉ để minh họa; quy định pháp luật có thể thay đổi, anh chị nên đối chiếu văn bản hiện hành trước khi áp dụng.
